کارگاه هُشیاری مالی

 

آشنایی با کارگاه هُشیاری مالی

یکی از پدیده‌هایی که انسان برای رفاه بیشتر خود ابداع کرده است بده‌بستانِ مایحتاجش است. پس ار تولید و کسب خوراک و پوشاکی بیش از حد نیاز، بشر به سمت معامله، تجارت و بده‌بستان نیازمندی‌هایش روی آورد.

ابتدا چیزی که زیادتر از نیازش داشت می‌داد تا در ازای آن چیز دیگری را بگیرد که نداشته اما چون ارزش هر چیزی با چیزهای دیگر متفاوت است ابزاری را ابداع کرد تا معامله راحت‌تر انجام شود و اینچنین پول و دیگر ابزارها و مفاهیم این حوزه زاده شدند.

تجارت، صادرات – واردات، دخل‌وخرج، خرید و فروش، معامله، قرض، وام، حساب بانکی، چک و سفته، بدهی، مالک، سهام، دارایی، اموال، قرارداد، قرض، هزینه، کسب‌وکار، حسابرسی و حسابداری،  سود و ضرر، سرمایه‌گذاری، بازار، کیف پول، ارز، بانک، بورس، اوراق بهادار و . . .

  به‌طور کلی ابزار و مفاهیمی که در حوزۀ مسائل مالی قرار می‌گیرند. هیچ کس و هیچ شهر و کشوری به معنای مطلق نمی‌تواند از نظر مالی مستقل باشد چرا که همیشه دیگر یا دیگرانی هستند که چیزهایی دارند که یا ما نیازمند آن‌ها هستیم یا علاقه‌مند هستیم که آن‌ها را داشته باشیم و بالعکس. و این موضوع انگیزۀ اصلیِ روابط مالی است.

در این حالت به برخی ابزارها و مفاهیم مالی برای زندگی فردی نیاز خواهیم داشت که این کارگاه باز زبانی کاربردی، ساده و قابل‌فهم و با رویکردِ مهارت آموزی با آن برخورد کرده که طی ۳ سالی که این دوره برگزار می‌شود نتایج درخشانی داشته است.

نکتۀ بسیار مهم در فراگیری مهارت‌ها:

اگر می‌خواهید در مهارت‌هایی که به‌دست آورده‌اید زِبر و زرنگ باقی بمانید لازم است تمرینِ مداوم و منظم داشته باشید.

فراگیریِ هر مهارتی نیاز به صبوری و بردباری دارد. برای ماهر شدن پشتکار و مداومت لازم است و راه میان‌بری وجود ندارد.

اغلب ما تجربه کرده‌ایم که می‌توان درس یک‌ساله را شبِ قبل از امتحان خواند و نمرۀ قبولی گرفت، البته نتیجۀ این رفتار تنها نمره‌ای در کارنامه است و پس از پایان امتحان سری سبک و تهی داریم و عملاً چیز مفید چندانی برای استفاده به یادمان نمی‌آید.

اما اگر توقع داشته باشیم که مشابه آن رفتار در مهارت‌آموزی نیز جواب بدهد تیرمان به سنگ خواهد خورد. مانند این است که به صرف خواندن کتاب شنا توقع داشته باشیم شناگر شویم. باید ترس پریدن در آب را بغل کرد و به‌همراه آن تن را به آب بزنیم.

در اغلب مواقع چند قُلپی آب می‌خوریم و ممکن است دست‌‎پاچه شده، سگی هم شنا کنیم اما بردباری و پشتکار و تلاشی با برنامه و منظم زیر نظر یک مربی از ما شناگری خواهد ساخت که با ادامۀ آن حتی احتمال درخشیدن و قهرمانی هم هست. مدیریت مالی نیز مانند شنا یک مهارت است.

کسانی که توقع دارند ره صدساله را یک شبه طی کنند معمولاً پس از دوره‌های این‌چنینی مدام غُر می‌زنند که این بار هم نتوانستم یا این کلاس هم به‌درد نمی‌خورد. برخی نیز که طی دوره فعالند و نتایج خوبی می‌بینند و مانند بادکنک باد شده و بزرگ می‌شوند و به‌وجد می‌آیند اگر پس از پایان دوره پی‌گیری و مداومت لازم و واجب را نداشته باشند فیسِ بادکنک‌شان در رفته و به حال و روز اول خود برمی‌گردند.

ایراد از این کلاس‌ها نیست، مداومت خصلت و ویژگی است که کم‌تر دیده می‌شود اما زندگی انسان را جادویی کرده، مهارت‌ها را ماندگار و ما را ماهرتر می‌کند.

  • کارگاه « هُشیاری مالی » در بارۀ چیست؟

در سیستم آموزش رسمی هنوز برنامۀ روشن و مدونی برای آموزش سواد  و مسائل مالی وجود دارد و به‌طور مستقیم و موثر به این موضوع بسیار مهم نمی‌پردازد. اغلب افراد مانند یادگرفتنِ زبان مادری، مسائل مالی را هم در خانه از پدر و مادر و بزرگ‌ترها و از رفتار و یا واکنش‌های مالیِ آن‌ها یاد می‌گیرند که البته در بیشتر مواقع هم ناکارآمد، آسیب‌زا و خطرناکند.

این کارگاه در بارۀ مسائل ریز و درشت مالی در حوزۀ فردی است.

برای بیشتر مردم حرف زدن از هر جنبه زندگی‌شان راحت‌تر از حرف زدن از پول‌شان است.

 

  • کارگاه « هُشیاری مالی » برای چه کسانی مناسب است؟

در این کارگاه متوجه می‌شویم که تقریباً تمامی ما معتاد به پول هستیم یعنی خُلق‌وخوی‌مان به‌شدت در برابر پول تغییر می‌کند. در این کارگاه متوجه ناهُشیاریِ خود در مسائل مالی می‌شویم آن‌گونه ناهُشیاری که نزد معتادان دیگر نیز رفتاری آشناست.

در این کارگاه برای هُشیاری مالی، رضایت و پیشرفت در آن گام‌های اساسی برداشته تغییر رفتار و در نتیجه تغییر وشکوفایی در نتایج مالیِ زندگی‌مان را تجربه می‌کنیم.

در کارگاه «هُشیاری مالی» هم‌زمان با آموزش تکنیک‌های لازم برای مدیریت مسائل مالی به دلایل نارضایتی شما در رابطه با پول می‌پردازیم که ریشه در گذشتۀ شما و آموزه‌های خانوادگی‌تان دارد.

کارگاه هُشیاری مالی برای ناهُشیاران و معتادان به‌پول است و هم‌چنین آن‌هایی که جهشی بنیادین را در مسائل مالی زندگی خود می‌طلبند.

 

شرکت در کارگاه ‌‌«هُشیاری مالی» به‌درد کسانی می خورد

که حداقل ۲ تا از نشانی های زیر شامل حال آنها شود.

 

  • خلق و خوی آن‌ها به شدت با پول دگرگون می‌شود.
  • در اثر موفقیت یا شکست مالی «رفتارهای» اعتیادآمیز دیگر را نیز از خود نشان می‌دهند.
  • اغلب زمان‌ها دربارۀ پول گفتگو می‌کنند.
  • چیزهایی می‌خرند و پنهان می‌کنند.
  • به سختی دربارۀ وضعیت واقعیِ مالی‌شان گفتگو می‌کنند.
  • اغلب زمان‌ها نگران پول هستد.
  • چیزهایی می‌خرند که توانایی مالی‌اش را ندارند.
  • دربارۀ درآمدشان دروغ می‌گویند.
  • اغلب زمان‌ها پیش از وصول چکشان قرض می‌گیرند.
  • قرارداد دریافت خدماتی را می‌بندد که پول پرداختش را ندارد.
  • درخواست مزد برای کارشان را دشوار می‌بینند.
  • خواستگارشان را به علت وضعیت مالی‌اش انتخاب (یا رد) می‌کنند.
  • اغلب اوقات با اخطار مالی روبرو می‎‌شوند یا در معرض قطع خدمات اولیه‌یی چون برق، گاز، بیمه، سرپناه (تخلیه خانه) قرار دارند.
  • بیشتر مواقع ثروت‌مند هستد اما باز نگران پول‌اند.
  • از وام‌دهندگانشان سوءاستفاده می‌کنند.
  • از دیدن کسانی که به آن‌ها بدهی دارند دوری می‌کنند.
  • از تراز کردن حساب و کتاب‌هایشان پرهیز می‌کنند.
  • قبض‌هایی را که باید بپردازند در کشوی کُمد تلنبار می‌کنند یا دور می‌اندازند.
  • به علت مشکلات مالی یا دغدغه‌هایشان در مورد منفعت مالی، زندگی محدودی دارند.
  • وقتی دربارۀ پول حرف می‌زنند غمگین یا خشمگین می‌شوند.
  • وقتی نمی‌توانند تعهدات مالی‌شان را انجام دهند انتظار دارند با آن‌ها مثل یک آدم ویژه رفتار شود.
  •  از خانواده‌هایی می‌آیند که مشکل مالی دارند یا دست‌کم یکی از خواهر یا برادرهاشان مشکل مالی دارد.

 

  • برای آگاهی بیشتر ۵ نوع معتاد به‌پول و نشانه‌های تشخیصِ هر کدام در زیر ذکر می‌شود:

 

ولخرج وسواسی(۱)

  • آیا چیزهایی می‌خرید و پنهان می‌کنید؟
  • وقتی خرید می‌کنید اول غرق شادی می‌شوید و بعد پشیمان می‌شوید؟
  • آیا بیشتر به پول داشتن فکر می‌کنید تا را پول درآوردن؟
  • آیا مدام بدون پشتوانه یا با قرض گرفتن خرید می‌کنید؟
  • آیا به‌طور ناگهانی چیزهایی می‌خرید که لازمشان ندارید یا توانایی خریدشان را ندارید؟
  • آیا برای تغییر روحیه‌تان خرید می‌کنید؟
  • آیا خریدهای غیرضروری و خرید هدایای گران‌قیمت را به‌عنوان « خرید ضروری» توجیه می‌کنید؟
  • آیا فکر می‌کنید خریدکردن در محدودۀ بودجه‌تان یا فهرست خریدتان غیرممکن است؟
  • آیا مدام از روی حساب پس‌اندازتان برمی‌دارید یا اصلاً حساب پس‌انداز ندارید؟
  • ایا دربارۀ انبوه لوازم غیرضروری شخصی‌تان لطیفه می‌گویید؟

 

جویندۀ معاملۀ بزرگ(۲)

  • آیا(حتی مخفیانه) فکر می‌کنید که دنیا به شما بدهکار است؟
  • آیا اگر طرح‌تان زیر سوال برود عصبانی می‌شوید؟
  • آیا هزینۀ زندگی‌تان بیشتر از درآمدتان است؟
  • آیا وقتی نمی‌توانید به تعهدات مالی‌تان عمل کنید از دیگران انتظار رفتار خاص و درک خاص دارید؟
  • آیا وقتی طرح‌های معاملۀ بزرگ‌تان کوچک‌تر از آنی از آب درمی‌آیند که انتظارش را داشتید، با قوّت آغاز و با ضعف به پایان می‌رسانید؟
  • آیا بخت خوش شما باید «ناگهانی» و «عظیم» و «تاثیرگذار» باشد؟
  • آیا در مورد پولتان بی‌احتیاط و بی‌دقت هستید چون معاملۀ بزرگ قرار است همه چیز را روبه‌راه کند؟
  • آیا یک عدد جادویی دارید، و آن عدد شکست‌خورده است؟
  • آیا پیش از عقد قرارداد، پول معاملۀ بزرگ را خرج می‌کنید؟
  • آیا دوستان، خانواده یا همکارانتان در رابطه با پولی که سر کار خرج می‌کنید شکایت دارند؟

 

معتاد به حفظ معاش(۳)

  • آیا دریافت دست‌مزد تنها چیزی است که در رابطه با کارتان دوست دارید؟
  • آیا کارتان با ارزش‌های شما هم‌خوان نیست؟
  • آیا به جای «بهبود زندگی» به «بهبود خانه‌تان» می‌پردازید؟
  • آیا برای تفریح‌کردن(غنی‌سازی خود) پولی در بودجه‌تان اختصاص نداده‌اید؟
  • آیا احساس می‌کنید که گیر کرده‌اید؟
  • آیا بارها نقشه‌هاتان برای طرح‌های جدید را کنار گذاشته‌اید؟
  • آیا بیشتر زمان‌ها در مورد کسی که می‌توانستید باشید گله و شکایت می‌کنید؟
  • آیا احترام به خود را از دست داده‌اید؟
  • آیا بی‌توجه شده‌اید؟
  • آیا این پرسش‌ها غمگین‌تان می‌کند؟

 

معتاد به فقر(۴)

  • فکر می‌کنید در فقیر بودن برتری و فضیلتی است؟
  • فراموش کرده‌اید پول‌هایی که طلب دارید را جمع‌کنید؟
  • آیا شخص پول‌داری چیزی را که مال شماست می‌پوشد؟
  • احساس می‌کنید فقیر بودن معنوی‌تر است؟
  • وقتی پول بیشتری دارید آن‌را خرج دیگران می‌کنید نه خرج خودتان؟
  • آیا دست‌مزدی که می‌گیرید کم‌تر از مهارت‌تان است یا از این‌که درخواست دست‌مزد بیشتر کنید احساس گناه می‌کنید احساس گناه می‌کنید؟
  • خودتان را از چیزی که واقعاً توانایی خریدش را دارید محروم می‌کنید؟
  • افتخار می‌کنید که با زیرکی‌تان زندگی می‌کنید؟
  • آیا به‌علت بی‌پولی زندگی محدودی دارید؟
  • آیا تعمیر و نگه‌داری درست خانه‌تان را به‌دست فراموشی سپرده‌اید چون به‌هرحال خرج اضافی است؟ در مورد ماشین و لباس‌های‌تان چطور؟

 

تامین‌کنندۀ مخارج معتاد(۵)

  • آیا حتی وقتی می‌دانید این طرح‌‌ها احمقانه‌اند قبول می‌کنید به انجام‌دادنشان کمک کنید؟
  • احساس می‌کنید که پول، ارزش‌های اخلاقی عادی همسرتان را از او می‌گیرد؟
  • آیا نگران بوده‌اید که چطور از داریی‌های خودتان در رابطه‌تان محافظت کنید؟
  • به همسرتان دروغ می‌گویید که کم‌تر پول دارید؟
  • آیا به‌عمد دربارۀ این‌که پولتان صرف چه‌چیزی می‌شود مبهم حرف می‌زنید تا همسرتان نخواهد آن‌را خرج خودش کند؟
  • می‌ترسید همسر یا اعضای خانواده‌ شما را ماشین چاپ اسکناس یا مؤسسۀ اهدای وام ببینند؟
  • می‌ترسید به همسرتان در رابطه با پول نه بگویید؟
  • آیا نقص اساسی همسرتان را «جنون پول» می‌دانید؟
  • احساس می‌کنید باید مثل بچه‌ها مواظب خرج‌کردن او باشید؟
  • آیا بیشتر وقت‌ها در جمع دوستان و خانواده از عادت‌های پولی همسرتان شکایت می‌کنید؟
  • مشخصات کارگاه « هُشیاری مالی » چیست و چه‌گونه برگزار می‌شود؟

تعداد جلسات: ۱۲ هفتۀ پیاپی به صورت کلاس‌های گروهی با حضور یک مربی

چرا ۱۲ جلسه: براساس پژوهش‌های صورت گرفته هر کس برای ترک عادت‌های زیان‌بار و جایگزین کردن عادت‌های جدید و هم‌سو با اهدافش به طور میان‌گین به ۳ ماه، ۱۲ هفته، ۹۰ روز زمان نیاز دارد.

چنان‌چه معتادین به مواد یا عادت‌های مضر دیگر در دوره‌های NA طی دوازده هفته زیر نظر متخصصین و در جریان برنامه‌ای هدف‌مند ترک اعتیاد کرده به‌اصطلاح پاک شده تندرستی خود را بازمی‌یابند در این دوره نیز یکی از ارکان ترک اعتیاد به پول و هُشیاری مالی ترک عادت‌های آسیب‌رسانی است که در خانواده از دوران کودکی در وجودمان نهادینه شده است.

مدت زمان هر جلسه (نشست): ۳٫۵ تا ۵ ساعت ( بسته به تعداد افراد)

نکتۀ مهم دربارۀ جلسۀ معارفه برای کارگاه «هُشیاری مالی» :

 توجه داشته باشید که کارگاه «هُشیاری مالی» گامِ سوم از دورۀ «کافه‌خلاقیت» است و افرادی در این کارگاه پذیرفته می‌شوند که دو کارگاه «رهایی» و «بازیابی خلاقیت۱» را به‌عنوان پیش‌نیاز گذرانده باشند. علت این موضوع زبان، ادبیات، اصطلاحات و مفاهیم بنیادینی است که در دو کارگاه‌ نخست آموزش داده می‌شود.

برای آشنایی بیشتر با تاثیرات کارگاه «هُشیاری مالی» دست‌آوردها و گشایش‌های تعدادی از شرکت‌کنندگان دوره‌های پیشین را با زبان و بیان ویژۀ خودشان در زیر می‌آوریم:

 

دست‌آورد ها